Naukowcy z Politechniki Wrocławskiej pracują nad przetworzeniem odpadów w produkty o wartości rynkowej. Badania dotyczą konwersji zużytego oleju w energię i surowce, przetwarzania resztek z hodowli owadów na nawozy oraz wykorzystania biomasy z modelowaniem procesów spalania. Niektóre projekty otrzymały finansowanie badawcze i przygotowują się do skali przemysłowej.
Jak wykorzystują zużyty olej?
Dr inż. Aleksander de Rosset bada procesy z udziałem bakterii, które rozkładają olej po smażeniu i wytwarzają prąd. W trakcie tego samego procesu powstaje substancja podobna do mydła, przydatna m.in. w kosmetyce i farmacji. Rozwiązanie otrzymało grant z Narodowego Centrum Nauki i obecnie naukowcy pracują nad jego skalowaniem do przemysłowej wielkości.
Co powstaje z odpadów hodowli larw?
Dr inż. Daniel Szopa opracował metodę przekształcania odpadów po hodowli larw mącznika młynarka w nawozy. Proces redukuje złożone białka do prostszych związków, które rośliny łatwiej pobierają. Badacz sprawdza też, jakie modyfikacje procesu poprawiają skuteczność produktu. W planach jest dalsze udoskonalanie metody oraz badanie zastosowań dodatkowych, jak produkcja folii i mat nawozowych.
W jaki sposób badana jest biomasa?
Dr inż. Karol Postawa tworzy modele komputerowe oparte na sztucznej inteligencji, które przewidują emisję dymu i innych zanieczyszczeń podczas spalania odpadów roślinnych. Modele mają pomóc zakładom planować procesy tak, aby były tańsze, mniej awaryjne i czystsze. Równolegle na Wydziale Chemicznym prowadzone są prace nad przetwarzaniem odpadów mleczarskich na bionawozy — enzymatyczne wydobycie aminokwasów i krótkich peptydów oraz formowanie granulatu z użyciem lepiszczy, jak bentonit czy leonardyt.
Na czym polega komercjalizacja i jakie jest finansowanie?
Badacze starają się przenieść technologie z laboratoriów do przemysłu. Projekt dotyczący odpadów mleczarskich jest częścią programu HORIZON Landfeed. W nim Polska współpracuje z zespołami z Hiszpanii, Włoch, Francji i Grecji. Cały projekt ma budżet 8 mln euro i potrwa do 2028 roku. Inne inicjatywy uzyskały krajowe granty oraz stypendia, co wspiera prace nad skalowaniem i testami polowymi.
Co to oznacza dla lokalnych firm i rolników?
Proponowane rozwiązania przekształcają odpady w surowce — energia z oleju, nawozy z odpadów owadzich oraz bionawozy z przemysłowych zrzutów mleczarskich. Dla branży spożywczej może to zmniejszyć koszty utylizacji odpadów. Rolnictwo zyska alternatywne nawozy zawierające aminokwasy i peptydy, które badania wskazują jako pomocne w zwiększaniu odporności roślin na stresy klimatyczne. Testy laboratoryjne i wazonowe są zakończone, a kolejnym krokiem są próby polowe.
Projekt HORIZON Landfeed trwa do 2028 r.
