Kościół św. Barbary to jednonawowa gotycka budowla z apsydą od wschodu, przykryta dwuspadowym dachem z barokową wieżyczką na sygnaturkę. Fasada znajduje się od strony pl. Mariackiego; jest bezwieżowa i zamknięta trójkątnym szczytem.
Historia
Świątynię wzniesiono w latach 1338–1402. Początkowo pełniła prawdopodobnie funkcję kościoła cmentarnego; plac przed kościołem służył przez wieki jako cmentarz parafialny.
W 1583 roku kościół przekazano jezuitom, a jednym z kaznodziejów był o. Piotr Skarga. Po kasacie zakonu w 1773 roku przejęła go Krakowska Kongregacja Kupiecka, a w 1796 roku bożogrobcy. Od 1874 roku ponownie należy do jezuitów. Klasztor jezuitów zbudowano w XVI–XVII wieku; w okresie nieobecności zakonu pełnił różne funkcje, między innymi szpital, liceum i bursę. Budynek klasztorny przebudowano w latach 1908–1909 przez Józefa Pokutyńskiego.
Architektura
Kościół zbudowano z cegły jako jednonawowy, z apsydą zwróconą ku Małemu Rynkowi. Dach jest dwuspadowy; na kalenicy stoi barokowa wieżyczka na sygnaturkę przypisywana Franciszkowi Placidi z 1763 roku. Zewnętrzne ściany zdobią wmurowane epitafia, między nimi renesansowe epitafia Anny i Jerzego Pipanów z połowy XVI wieku.
Przed wejściem od strony pl. Mariackiego stoi tzw. Ogrojec — kaplica cmentarna połączona z kruchtą. Fasada Ogrojca posiada zewnętrzną dekorację rzeźbiarską; we wnętrzu znajduje się ołtarz z rzeźbionym przedstawieniem Modlitwy w Ogrójcu przypisywanym warsztatowi Wita Stwosza oraz polichromia nieznanego mistrza.
Wnętrze uległo barokizacji w latach 1688–1692, a wyposażenie pochodzi z okresu 1700–1767. Ołtarz główny z lat 1760–1764 zawiera gotycki krucyfiks z około 1420 roku. W kościele zachowała się pełnoplastyczna grupa rzeźbiarska Modlitwy w Ogrójcu przypisywana kręgowi Wita Stwosza oraz gotycka kamienna Pietà z końca XIV wieku, prawdopodobnie z kręgu Mistrza Pięknej Madonny Toruńskiej. Kaplica Matki Boskiej Bolesnej została poświęcona w 1609 roku; obraz Matki Boskiej Jurowickiej, czczony w Jurowiczach na Polesiu, przekazano jezuitom w 1886 roku. Nad kaplicą w 1913 roku wzniesiono pseudorenesansową kopułę z latarnią. Świątynia dysponuje 16-głosowymi organami.
Co zobaczyć w kościele?
W obrębie świątyni i jej bezpośredniego otoczenia występuje kilka wyróżniających się zabytków:
- Ogrojec z rzeźbionym przedstawieniem Modlitwy w Ogrójcu.
- Gotycki krucyfiks z około 1420 roku w ołtarzu głównym.
- Pełnoplastyczna grupa Modlitwy w Ogrójcu z kręgu Wita Stwosza.
- Pietà kamienna z końca XIV wieku prawdopodobnie z kręgu Mistrza Pięknej Madonny Toruńskiej.
- Obraz Matki Boskiej Jurowickiej w kaplicy Matki Boskiej Bolesnej.
- Epitafia wmurowane w zewnętrzne ściany oraz grobowiec o. Jakuba Wujka pod kościołem.
Kościół wchodzi w skład Małopolskiego Szlaku Bożogrobców. Pod kościołem spoczywa o. Jakub Wujek, pierwszy tłumacz Biblii na język polski.
Informacje praktyczne
- Adres: Mały Rynek 8, 31-041 Kraków — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: pn–nd 7:00–20:00
- Telefon: +48124286786
- Strona internetowa: swbarbara.jezuici.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (974 opinie)
