Pomnik Adama Mickiewicza znajduje się po wschodniej stronie krakowskiego Rynku Głównego, między Sukiennicami a wylotem ulicy Siennej. Krakowianie nazywają go potocznie „Adasiem”. Monument wyróżnia się formą rzeźbiarską oraz położeniem w centrum miasta, co uczyniło go popularnym miejscem spotkań i fotografii.
Kto zaprojektował i kiedy odsłonięto pomnik?
Autorem projektu był Teodor Rygier. Monument został uroczyście odsłonięty 26 czerwca 1898, w setną rocznicę urodzin Adama Mickiewicza. Projekt Rygiera powstał w ramach konkursu na pomnik Wieszcza, który odbywał się w Krakowie w latach 1880–1890; w konkursie udział wzięli też m.in. Tomasz Dykas, Walery Gadomski, Antoni Kurzawa, Jan Matejko i Pius Weloński.
Koszt budowy pomnika wyniósł 164 tys. złr., a większość tej kwoty pochodziła ze składek publicznych. Monument odlano w zakładzie „Nelli” w Rzymie.
Jak wygląda pomnik i co jest na cokole?
Pomnik ma wysokość 10 m i przedstawia poetę stojącego na postumencie. U stóp rzeźby, na wielostopniowym cokole, umieszczono cztery alegorie: Ojczyzna, Męstwo, Nauka i Poezja. Na cokole znajduje się dedykacja: „Adamowi Mickiewiczowi Naród”.
Co stało się z pomnikiem podczas II wojny światowej?
17 sierpnia 1940 r. monument został zniszczony przez hitlerowców okupujących Kraków. Po wojnie udało się odnaleźć elementy pomnika na złomowisku w Hamburgu; odnalezione części posłużyły do rekonstrukcji w 1946 r. Kamienne elementy odtworzono z granodiorytu kośmińskiego wydobywanego w Piławie Górnej na Dolnym Śląsku. Zrekonstruowany pomnik odsłonięto ponownie 26 listopada 1955, w setną rocznicę śmierci poety.
Jakie tradycje i wydarzenia wiążą się z pomnikiem?
Pomnik pełni funkcję miejsca publicznych zgromadzeń; wokół niego odbywają się uroczystości, manifestacje i happeningi. Pomnik stał się też ulubionym punktem spotkań krakowian i turystów, a także jednym z najczęściej fotografowanych pomników w mieście.
Praktykowane tradycje obejmują m.in. składanie kwiatów przez krakowskie kwiaciarki w dniu imienin wieszcza, czyli 24 grudnia, oraz coroczne rozpoczęcie pod pomnikiem konkursu szopki krakowskiej. Kibice świętują przy nim sukcesy sportowe. Podczas studniówek maturzyści skaczą na jednej nodze wokół monumentu, wierząc, że liczba okrążeń będzie równa ocenom na maturze. Żołnierze przechodzący do rezerwy dawniej spotykali się tutaj i wykonywali pompki, przy tym skandując nazwy miesięcy służby.
W trakcie Euro 2012 pomnik przyozdabiano kotylionami w barwach narodowych Polski oraz drużyn grających swoje mecze — Holandii, Anglii lub Włoch. Reprezentacje Holandii i Anglii miały bazy w Krakowie, natomiast drużyna Włoch stacjonowała w Wieliczce.
Informacje praktyczne
- Adres: Rynek Główny, 31-042 Kraków — wyznacz trasę w Google Maps
- Strona internetowa: krakow.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (2 362 opinie)
